Өсвөр насныхны анхаарал төвлөрөлтэй холбоотой асуудал улам бүр нэмэгдсээр байна. Шинэ судалгаагаар тэдний анхаарал төвлөрөлтөд ямар хүчин зүйлс бодитоор нөлөөлж байгааг тогтоожээ.
Эцэг эхчүүд хүүхдүүдийнхээ “дэлгэцийн хугацаа”-нд үргэлж санаа зовдог боловч эрдэмтэд олон хүний таамаглаж байсан зүйлийг баталлаа. Хамгийн гол асуудал видео тоглоомонд биш, харин сошиал медиад байгааг тогтоосон байна.
“Pediatrics Open Science” сэтгүүлд нийтлэгдсэн энэхүү судалгаа дөрвөн жилийн турш үргэлжилсэн бөгөөд 9-10-аас 14 насны 8,300 гаруй хүүхдийг хамруулжээ. Эрдэмтэд хүүхдүүд сошиал медиад хэр их цаг зарцуулж байгаа, видео болон телевиз үзэж байгаа болон видео тоглоом тоглож буй хугацааг нь хянасан байна. Үр дүн нь гайхшируулсан бөгөөд өдөр бүр сошиал медиад их цаг зарцуулдаг хүүхдүүдийн анхаарал төвлөрөх чадвар аажмаар буурч байсан бол геймерүүд эсвэл YouTube болон телевиз үзэх дуртай хүүхдүүдэд ийм асуудал илрээгүй байна.
Сошиал медиа нь мессеж, мэдэгдэл, шинэ мэдээллүүдээр хүний анхаарлыг байнга сарниулж байдаг. Бүр “Мессеж ирсэн болов уу?” гэж бодох төдийд л анхаарал өөр зүйл рүү шилждэг байна.
Сошиал медиа яагаад анхаарал төвлөрөлтөд хортой вэ?
Өмнөх жилүүдэд “дэлгэцийн хугацаа”-г бүхэлд нь эрсдэлтэй гэж үздэг байсан бол энэ судалгаа уг төөрөгдлийг эвдэж байна. Хамгийн гол нь дэлгэцийн өмнө хэдэн цаг өнгөрөөх биш, харин тэр хугацааг хэрхэн өнгөрөөж байгаа нь чухал юм.
- Сошиал медиа: Контент маш хурдан солигддог, мэдэгдлүүд тасралтгүй гарч ирдэг, лайк болон сэтгэгдлээ байнга шалгах хэрэгцээ үүсдэг. Өсвөр насныхан ухамсаргүйгээр нэг даалгавраас нөгөө рүү байнга шилждэг бөгөөд энэ нь стрессийн түвшинг нэмэгдүүлж, анхаарлыг сарниулдаг.
- Видео тоглоом: Үүний эсрэгээр, тоглоом тоглох нь анхаарлаа төвлөрүүлэх, төлөвлөх, асуудал шийдвэрлэх болон тууштай анхаарал шаарддаг. Сошиал медиа тархийг ядрааж байхад тоглоом нь тархийг дасгалжуулж байх боломжтой.
Хэдийгээр хувь хүүхэд дээр үзүүлэх нөлөө нь бага мэт санагдаж болох ч олон сая хүүхдийн хэмжээнд авч үзвэл энэ нь маш том асуудал юм. Сошиал медиа нь сүүлийн 15-20 жилийн хугацаанд анхаарал дутагдлын эмгэг (ADHD) оношлогдох тохиолдол нэмэгдсэнийг хэсэгчлэн тайлбарлаж болохоор байна.
Эцэг эхчүүдэд өгөх зөвлөгөө
- Контентын чанар: Дэлгэцийн өмнө өнгөрөөж буй бүх цаг адилхан хортой биш. Идэвхтэй тоглоом эсвэл сургалтын программууд нь сошиал медиаг зорилгогүй гүйлгэхээс тэс өөрөөр тархинд нөлөөлдөг.
- Цагийн хязгаарлалт: Хүүхэд өдөр бүр сошиал медиад хэр их цаг зарцуулна, төдий чинээ анхаарал төвлөрөх чадвар муудах эрсдэлтэй.
- Сошиал медиагийн бүтэц: Тасралтгүй харилцаа үүсгэх зорилгоор хийгдсэн платформууд анхаарлыг хамгийн их сарниулдаг.
- Харилцаа холбоо: Хүүхэдтэйгээ сошиал медиаг яагаад, хэрхэн ашиглаж байгаа талаар ярилцах нь цахим хэрэглээний эрүүл дадал хэвшил тогтооход тусална.
Энэхүү судалгаа нь “бүх дэлгэцийг” ижилхэн хязгаарлахын оронд цахим идэвхүүдийг нарийн ялгаж салгахын чухлыг онцолж байна. Сошиал медиа болон бусад төрлийн цахим контентын ялгааг ойлгосноор өсвөр насныхны тархийг хамгаалж, технологийн ашиг тусаас тэднийг холдуулахгүй байх боломжтой юм.
