Table of Contents
Шатахууны хомсдол үүссэнтэй холбогдуулан иргэн М.Орхонтуул “Ард түмний колонк” байгуулах санаачилга гаргаж, олон нийтээс хандив цуглуулж байгаа нь анхаарал татаж байна. Тэрбээр зургаан хоногийн хугацаанд 109 сая төгрөг төвлөрүүлсэн гэж мэдэгдсэн бол зарим иргэн уг үйл ажиллагааг залилангийн шинжтэй байж болзошгүй хэмээн үзэж, хууль хяналтын байгууллагаар шалгуулах шаардлагатай гэжээ.
М.Орхонтуулын мэдээлснээр, хандивын хөрөнгөөр шатахуун түгээх станц байгуулж, иргэдэд чанартай, хямд бензин нийлүүлэхээр төлөвлөж байгаа аж. Мөн уг санаачилга хэрэгжихгүй тохиолдолд хандивласан мөнгийг буцаан олгохоо илэрхийлсэн байна.
Хандив өгсөн иргэдийг хувьцаа эзэмшигч болгоно гэж мэдэгджээ
М.Орхонтуул өөрийн цахим хуудсаар дамжуулан шатахуун түгээх станц байгуулах төлөвлөгөөнийхөө талаар мэдээлж, хандивын аянд оролцсон иргэдийг хувьцаа эзэмшигч болгоно гэж мэдэгджээ.
Тэрбээр “Ард түмний колонк барина. Зургаан хоногийн дотор 109 сая төгрөг цугларсан. Зүгээр итгээд л байж бай. Чанартай хямд бензин иргэдэд түгээнэ. Би чадахгүй бол буцаагаад ард иргэдэд мөнгийг нь өгчихнө” хэмээн ярьсан байна.
Мөн уг санаачилгыг эсэргүүцэж буй хүмүүсийг шүүмжилж, шатахуун нийлүүлэх асуудлаар ОХУ руу явахаа мэдэгджээ. Түүнчлэн “Ард түмний колонк барих хандивт оролцсон хүн болгон хувьцаа эзэмшинэ” хэмээн онцолсон байна.
Гэхдээ түүний мэдэгдсэн 109 сая төгрөгийн хандивын хэмжээ болон төсөл хэрэгжих нөхцөлийг баталгаажуулсан мэдээлэл эх сурвалжид дурдагдаагүй байна.
Зарим иргэн хандив цуглуулах үйл ажиллагааг шалгахыг шаарджээ
М.Орхонтуулын санаачилгатай холбоотойгоор олон нийтийн дунд эсрэг байр суурь илэрхийлэх хүмүүс гарчээ. Тэд хандив нэрээр их хэмжээний мөнгө төвлөрүүлж байгаа нь залилангийн шинжтэй байж болзошгүй гэж үзэн, холбогдох байгууллагаар шалгуулах ёстой хэмээн шүүмжилсэн байна.
Мөн хандив цуглуулах явцад иргэдийг талцуулах нөхцөл байдал үүсэж байгаа талаар шүүмжлэл гарчээ.
Гэхдээ эдгээр нь зарим иргэний илэрхийлсэн хардлага, шүүмжлэл бөгөөд М.Орхонтуулыг залилангийн гэмт хэрэг үйлдсэн гэж тогтоосон баримт биш юм. Түүнд холбогдуулан эрүүгийн хэрэг үүсгэсэн, мөрдөн шалгах ажиллагаа эхлүүлсэн эсэх талаар эх мэдээлэлд албан ёсны тайлбар дурдаагүй байна.
Залилах гэмт хэрэгт 12 жил хүртэл хорих ял оногдуулах зохицуулалт бий
Монгол Улсын Эрүүгийн хуулийн 17.3 дугаар зүйлд залилах гэмт хэрэг, түүнд хүлээлгэх эрүүгийн хариуцлагыг зохицуулсан байдаг.
Тус зүйлийн 1 дэх хэсэгт бусдыг хуурч мэхлэх, зохиомол нөхцөл байдал зориудаар бий болгох, бодит байдлыг нуух, итгэлийг урвуулан ашиглах зэрэг аргаар бусдын эд хөрөнгө, эд хөрөнгийн эрхийг шилжүүлэн авсан бол нийтэд тустай ажил хийлгэх, зорчих эрхийг хязгаарлах, эсвэл зургаан сараас гурван жил хүртэл хорих ял оногдуулахаар заажээ.
Харин уг гэмт хэргийг албан тушаалын байдлаа ашиглаж, эсвэл бусдад ноцтой, их хэмжээний хохирол учруулж үйлдсэн бол 10 мянгаас 40 мянган нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгох, эсвэл хоёроос найман жил хүртэл хорих ял шийтгэх зохицуулалттай.
Мөн Эрүүгийн хуулийн 17.3 дугаар зүйлийн 3 дахь хэсэгт залилах гэмт хэргийг байнга үйлдэж амьдралын эх үүсвэр болгосон, олон шатлалт маркетинг, пирамид тогтолцооны луйврын аргаар үйлдсэн, эсвэл зохион байгуулалттай гэмт бүлэг үйлдсэн тохиолдолд таваас 12 жил хүртэл хорих ял оногдуулахаар тусгасан байна.
Иймээс хандив цуглуулсан үйл ажиллагаанд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх үндэслэл байгаа эсэх, аль зүйл, хэсэгт хамаарахыг зөвхөн холбогдох баримт, мөрдөн шалгах ажиллагааны үр дүнд тогтоох боломжтой юм. Хандив цуглуулсан гэх мэдээлэл дангаараа 12 жилийн хорих ялтай зүйл анги хэрэглэх үндэслэл болохгүй.
Хандив, тусламжийн нэрээр үйлдсэн 79 гэмт хэрэг бүртгэгджээ
Эх сурвалжид дурдсан мэдээллээр, 2026 оны эхний 10 сарын хугацаанд улсын хэмжээнд нийт 15,628 гэмт хэрэг бүртгэгдсэнээс 79 нь хандив, тусламж авах нэрийдлээр үйлдэгдсэн хэрэг байна.
Тухайлбал, өвчтэй иргэд, хүүхдүүдийн эмчилгээний зардалд туслах, орон гэргүй болсон, эд хөрөнгөө алдсан гэх мэт худал мэдээлэл тарааж, иргэдээс хандив цуглуулах замаар залилсан тохиолдлууд бүртгэгджээ.
Харин М.Орхонтуулын “Ард түмний колонк” байгуулах санаачилгатай холбоотой хандивын хөрөнгийн зарцуулалт, төслийн хэрэгжилт болон хууль зөрчсөн эсэх асуудлаар эрх бүхий байгууллагаас дүгнэлт гаргасан тухай мэдээлэл одоогоор эх сурвалжид тусгагдаагүй байна.
